เชื้อไวรัส RSV (Respiratory Syncytial Virus) RSV เชื้อไวรัสที่ก่อให้เกิดการติดเชื้อทางเดินหายใจและเป็นสาเหตุอันดับ 2 ของโรคปอดอักเสบที่เกิดจากเชื้อไวรัสในผู้สูงอายุ มีอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ เช่น ไข้ ไอ มีน้ำมูก หอบเหนื่อย หายใจมีเสียงหวีด หลายคนอาจคิดว่าเชื้อไวรัสนี้พบในเด็กเล็กเท่านั้น แต่ในความเป็นจริง ผู้สูงอายุ โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน โรคหัวใจ หรือโรคปอดเรื้อรัง มีความเสี่ยงสูงต่อการเกิดปอดอักเสบจากเชื้อไวรัส RSV ซึ่งอาจรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิต
เชื้อไวรัส RSV สามารถแพร่กระจายได้ง่ายผ่านทาง ละอองฝอยจากการไอ จาม หรือ การสัมผัสสารคัดหลั่งของผู้ป่วยผู้ติดเชื้อ RSV เพียง 1 คน สามารถแพร่เชื้อให้ผู้อื่นได้สูงสุดถึง 3 คนโดยเฉพาะในสถานที่ปิดหรือแออัด เช่น โรงพยาบาล สถานดูแลผู้สูงอายุ หรือ ภายในครอบครัว
ระบบภูมิคุ้มกันของผู้สูงอายุมีแนวโน้มถดถอยตามวัย ทำให้เสี่ยงต่อการติดเชื้อและเกิดภาวะแทรกซ้อนมากกว่าคนวัยอื่น ๆ โดยเฉพาะเมื่อได้รับเชื้อไวรัส RSV ซึ่งเป็นไวรัสทางเดินหายใจที่สามารถลุกลามจนกลายเป็นโรคปอดอักเสบรุนแรง
ในผู้สูงอายุที่ติดเชื้อ RSV พบภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้ดังนี้:
ในปัจจุบัน ยังไม่มียารักษาเฉพาะสำหรับเชื้อไวรัส RSV การรักษาที่มีอยู่คือการประคับประคองอาการ เช่น ให้ออกซิเจนหรือให้สารน้ำแม้รักษาหายแล้ว ผู้ป่วยบางรายอาจเผชิญผลกระทบระยะยาว เช่น สมรรถภาพปอดลดลง และ ความสามารถในการใช้ชีวิตประจำวันลดลง
ใครบ้างที่มีความเสี่ยงสูง?
ทางเลือกในการป้องกัน: วัคซีนป้องกันปอดอักเสบจากเชื้อไวรัส RSV ชนิดที่มีสารเสริมกระตุ้นภูมิคุ้มกัน
แม้โรคปอดอักเสบจากเชื้อไวรัส RSV ยังไม่มียารักษาเฉพาะแต่ปัจจุบันมีวัคซีน ซึ่งพัฒนาเฉพาะสำหรับผู้สูงอายุ โดยเป็นวัคซีนชนิดมี สารเสริมกระตุ้นภูมิคุ้มกัน (Adjuvanted vaccine) ที่ช่วยเสริมการตอบสนองของระบบภูมิคุ้มกันต่อเชื้อ RSV ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
พิจารณาให้ผู้สูงอายุ เข้ารับวัคซีนก่อนฤดูฝนหรือช่วงที่โรคทางเดินหายใจแพร่ระบาดสูง เพื่อให้ร่างกายมีภูมิคุ้มกันพร้อมก่อนเสี่ยงสัมผัสเชื้อ ซึ่งโดยทั่วไปคือช่วงเดือน กรกฎาคมถึงพฤศจิกายน
ปอดอักเสบจากเชื้อไวรัส RSV อาจดูเหมือนโรคไข้หวัดทั่วไปในช่วงแรก แต่สามารถพัฒนาไปสู่ภาวะรุนแรงได้อย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัว หากคุณหรือคนในครอบครัวอยู่ในกลุ่มเสี่ยง แนะนำให้เข้ารับคำปรึกษาในการรับวัคซีนกับแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
Reference:
CDC. (2024, October 3). Clinical overview of RSV. Respiratory Syncytial Virus Infection (RSV). https://www.cdc.gov/rsv/hcp/clinical-overview/index.html. Accessed 25 Jun 2025
Falsey, A. R., & Walsh, E. E. (2006). Viral pneumonia in older adults. Clinical infectious diseases: an official publication of the Infectious Diseases Society of America, 42(4), 518–524.
Kaler, J., Hussain, A., Patel, K., Hernandez, T., & Ray, S. (2023). Respiratory Syncytial Virus: A Comprehensive Review of Transmission, Pathophysiology, and Manifestation. Cureus, 15(3), e36342.
Reis, J., & Shaman, J. (2016). Retrospective Parameter Estimation and Forecast of Respiratory Syncytial Virus in the United States. PLoS computational biology, 12(10), e1005133.
Osei-Yeboah, R., Amankwah, S., Begier, E., Adedze, M., Nyanzu, F., Appiah, P., Ansah, J. O. B., Campbell, H., Sato, R., Jodar, L., Gessner, B. D., & Nair, H. (2024). Burden of Respiratory Syncytial Virus (RSV) Infection Among Adults in Nursing and Care Homes: A Systematic Review. Influenza and other respiratory viruses, 18(9), e70008.
Chuaychoo, B., Rattanasaengloet, K., Banlengchit, R., Horthongkham, N., Athipanyasilp, N., Totanarungroj, K., & Muangman, N. (2021). Characteristics, complications, and mortality of respiratory syncytial virus compared with influenza infections in hospitalized adult patients in Thailand. International Journal of Infectious Diseases, 110, 237–246.
Khaing, W., Tan, C. J., Patikorn, C., Techasaensiri, C., Pattanaprateep, O., Dhippayom, T., Bruminhent, J., & Chaiyakunapruk, N. (2024). Real-World Assessment of Economic and Clinical Outcomes in Thai Patients With Respiratory Syncytial Virus Infection Across Age Groups: A Retrospective Cohort Analysis. Influenza and other respiratory viruses, 18(11), e70039.
Ubamadu, E., Betancur, E., Gessner, B. D., Menon, S., Vroling, H., Curcio, D., Rozenbaum, M., Kurosky, S. K., Aponte, Z., & Begier, E. (2024). Respiratory Syncytial Virus Sequelae Among Adults in High-Income Countries: A Systematic Literature Review and Meta-analysis. Infectious diseases and therapy, 13(7), 1399–1417.
Nam, H. H., & Ison, M. G. (2019). Respiratory syncytial virus infection in adults. BMJ (Clinical research ed.), 366, l5021.
Wildenbeest, J. G., Lowe, D. M., Standing, J. F., & Butler, C. C. (2024). Respiratory syncytial virus infections in adults: a narrative review. The Lancet. Respiratory medicine, 12(10), 822–836.
Awosika, A. O., & Patel, P. (2024, March 19). Respiratory syncytial virus prefusion F (RSVPreF3) vaccine. In StatPearls. StatPearls Publishing. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK594261/. Accessed 25 Jun 2025
Thai Food and Drug Administration. (2024). Arexvy: Respiratory syncytial virus (RSV) vaccine (recombinant, adjuvanted) [Package insert]. https://ndi.fda.moph.go.th/uploads/drug_detail_corporation/doc/word/1335/b784e776b8af60a19f0adc08da4aa173-a2.pdf. Access 25 Jun 2025.
Papi, A., Ison, M. G., Langley, J. M., Lee, D. G., Leroux-Roels, I., Martinon-Torres, F., Schwarz, T. F., van Zyl-Smit, R. N., Campora, L., Dezutter, N., de Schrevel, N., Fissette, L., David, M. P., Van der Wielen, M., Kostanyan, L., Hulstrøm, V. (2023). Respiratory Syncytial Virus Prefusion F Protein Vaccine in Older Adults. The New England journal of medicine, 388(7), 595–608.
Ison, M. G., Papi, A., Athan, E., Feldman, R. G., Langley, J. M., Lee, D. G., Leroux-Roels, I., Martinon-Torres, F., Schwarz, T. F., van Zyl-Smit, R. N., Verheust, C., Dezutter, N., Gruselle, O., Fissette, L., David, M. P., Kostanyan, L., Hulstrøm, V., Olivier, A., Van der Wielen, M., Descamps, D. (2024). Efficacy and Safety of Respiratory Syncytial Virus (RSV) Prefusion F Protein Vaccine (RSVPreF3 OA) in Older Adults Over 2 RSV Seasons. Clinical infectious diseases: an official publication of the Infectious Diseases Society of America, 78(6), 1732–1744.
Ison, M. G., Papi, A., Athan, E., Feldman, R. G., Langley, J. M., Lee, D. G., Leroux-Roels, I., Martinon-Torres, F., Schwarz, T. F., van Zyl-Smit, R. N., Cuadripani, S., Deraedt, Q., Dezutter, N., Gerard, C., Fissette, L., Xavier, S., David, M. P., Olivier, A., Van der Wielen, M., Descamps, D. (2025). Efficacy, safety, and immunogenicity of the AS01E-adjuvanted respiratory syncytial virus prefusion F protein vaccine (RSVPreF3 OA) in older adults over three respiratory syncytial virus seasons (AReSVi-006): a multicentre, randomised, observer-blinded, placebo-controlled, phase 3 trial. The Lancet. Respiratory medicine, 13(6), 517–529.
Thongpan, I., Vongpunsawad, S., & Poovorawan, Y. (2020). Respiratory syncytial virus infection trend is associated with meteorological factors. Scientific Reports, 10, 10931.
เว็บไซต์นี้มีการใช้งานคุกกี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ของท่าน
