รู้จักสิวอุดตัน เกิดจากอะไร รักษาอย่างไร
สิวอุดตัน นับว่าเป็นปัญหาผิวอย่างหนึ่งที่หลายคนกังวล เกิดจากการสะสมรวมตัวกันของน้ำมันส่วนเกิน เซลล์ผิวที่ตายแล้ว และสิ่งสกปรก อุดตันอยู่ภายในรูขุมขน ซึ่งหากปล่อยทิ้งไว้และไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกวิธีหรือพยายามที่จะกด บีบ ด้วยตัวเอง อาจนำไปสู่การติดเชื้อเกิดเป็นสิวอักเสบ และทิ้งรอยแผลเป็นได้
สิวอุดตันเกิดจากอะไร
สิวอุดตัน จุดเริ่มต้นของปัญหาสิวทุกประเภทที่เกิดจากต่อมไขมันผลิตน้ำมันมากเกินไป ผสมเข้ากับเซลล์ผิวที่ตายแล้วและสิ่งสกปรกที่อุดตันอยู่ภายในรูขุมขน จนกลายเป็นก้อนไขมันอุดตันใต้ผิวหนัง ซึ่งมักถูกกระตุ้นด้วยปัจจัยหลัก ดังนี้
- น้ำมันส่วนเกินบนผิว เมื่อต่อมไขมันทำงานหนักมากเกินไปทำให้ผลิตน้ำมันออกมามากผิดปกติ เกิดจากฮอร์โมนที่เปลี่ยนแปลง ความเครียด หรือพฤติกรรม
- การผลัดเซลล์ผิวผิดปกติ เซลล์ผิวที่ตายแล้วไม่ยอมลอกหรือหลุดตามธรรมชาติ แต่จับตัวเป็นก้อนขวางทางระบายน้ำมัน
- สิ่งสกปรกและสารเคมีตกค้าง จากคราบเครื่องสำอาง ครีมกันแดด รวมไปถึงฝุ่นละอองขนาดเล็กที่ล้างออกไม่หมด เข้าไปสะสมร่วมกับน้ำมันในรูขุมขน
- พฤติกรรมที่ทำร้ายผิวโดยไม่รู้ตัว การจับ ถู ล้างหน้าแรงเกินไป หรือการบีบ เค้นผิว ซึ่งเป็นการกระตุ้นให้รูขุมขนเกิดการอักเสบและอุดตันง่ายขึ้น
ประเภทสิวอุดตัน
เมื่อไขมันและสิ่งสกปรกเริ่มสะสมอยู่ภายในรูขุมขนจากปัจจัยต่างๆ สิว จึงแสดงออกแตกต่างกันออกไปตามลักษณะของรูขุมขน โดยสามารถแบ่งได้ดังนี้
- สิวอุดตันหัวเปิด หรือ สิวหัวดำ เกิดจากการที่ไขมันอุดตันดันตัวขึ้นมาสัมผัสกับอากาศและแสงแดด เกิดปฎิกิริยาจนทำให้หัวสิวเปลี่ยนเป็นสีดำ มักเป็นจุดสีดำเล็กๆ มักพบบ่อยในช่วง T Zone จมูก คาง และหน้าผาก สามารถกดออกได้ง่าย
- สิวอุดตันหัวปิด หรือ สิวหัวขาว เกิดจากไขมันที่อุดตันสะสมอยู่ใต้ชั้นผิว โดยไม่มีรูเปิดออกสู่ภายนอก ลักษณะจะเป็นตุ่มนูนเล็กๆ สีเดียวกับผิว ลูปแล้วรู้สึกขรุขระ หากมีแบคทีเรียเข้าไปผสม หรือไปบีบ จะกลายเป็นสิวอักเสบเม็ดใหญ่และมีอาการปวดได้
วิธีการรักษา
วิธีการรักษาและจัดการกับสิวอุดตันที่ให้ผลลัพธ์ดียิ่งขึ้น ต้องอาศัยการรักษาที่ถูกวิธี ร่วมกับพฤติกรรมการดูแลผิว
- ใช้ยาหรือสารสกัดที่ช่วยผลัดเซลล์ผิว ควรใช้ยาทาหรือสกินแคร์ที่มีส่วนผสมที่ช่วยสลายสิ่งอุดตันในรูขุมขน
- กลุ่ม BHA สามารถซึมลึกเข้าไปทำความสะอาดภายในรูขุมขน ลดสิวอุดตันทั้งหัวเปิดและหัวปิดได้
- กลุ่มวิตามินเอ เร่งกระบวนการการผลัดเซลล์ผิว ลดการจับตัวของขี้ไคลใต้ชั้นผิว ดันสิวอุดตันให้อ่อนตัวลงและหลุดออกง่าย ควรเริ่มใช้ในปริมาณน้อย และทาเฉพาะช่วงกลางคืน
- กลุ่ม AHA ช่วยขจัดเซลล์ผิวเก่าที่ตายแล้ว ป้องกันไม่ให้ตกค้างไปอุดตันในรูขุมขน
- ทำความสะอาดหน้าให้ถูกวิธี
- ใช้คลีนซิ่งแบบน้ำ บาล์ม หรือ ออยล์ ก่อนล้างหน้า แม้ว่าจะไม่ได้แต่งหน้าแต่การทาครีมกันแดดกันน้ำหรือการเจอฝุ่น PM 2.5 จำเป็นที่ต้องใช้คลีนซิ่งในการทำความสะอาดก่อนล้างออกเสมอ
- เลือกโฟมล้างหน้าสูตรอ่อนโยน หลีกเลี่ยงโฟมล้างหน้าที่มีสารแรงเกินไป หรือทำให้ผิวแห้งตึง ซึ่งจะยิ่งกระตุ้นให้ผิวสร้างน้ำมันออกมาทดแทนมากกว่าเดิม
- เลือกสกินแคร์ เลือกใช้ผลิตภัณฑ์บำรุงผิวและครีมกันแดดที่ไม่ก่อให้เกิดการอุดตันหรือปราศจากน้ำมัน
- ปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
- ไม่ควรบีบ เค้น หรือสะกิดสิวเอง จะยิ่งทำให้เนื้อเยื่อและแบคทีเรียแตกตัวลึกลงจนเกิดการอักเสบ ปวด และทิ้งแผลเป็นหลุมสิว
- กดสิวกับผู้ที่มีความเชี่ยวชาญเท่านั้น การกดสิว ควรให้แพทย์เฉพาะทางหรือผู้เชี่ยวชาญที่มีเครื่องมือที่สะอาดเป็นผู้กดออก
- หลีกเลี่ยงการสัมผัสใบหน้า เช็ดทความสะอาดหน้าจอโทรศัพท์ เปลี่ยนผ้าห่ม ซักปลอกหมอน อย่างน้อยสัปดาห์ละ 1 ครั้ง เพื่อลดการสะสมของสิ่งสกปรก
สิวอุดตัน แม้ว่าจะเป็นปัญหาเรื้อรังที่อาจสร้างความกังวลใจให้หลายคน แต่ยังสามารถป้องกันและรักษาให้หายได้ หากดูแลตัวเองเบื้องต้นแล้วยังไม่ดดีขึ้น ควรปรึกษาแพทย์ผิวหนังเพื่อกดสิวอย่างถูกวิธีหรือใช้ยาเฉพาะทาง