ไขข้อสงสัย "อาการหูอื้อ" เกิดจากอะไร?

Ear.jpg

ไขข้อสงสัย "อาการหูอื้อ" เกิดจากอะไร?

           อาการ "หูอื้อ" หรือการได้ยินที่ลดลงไปจากภาวะปกติ เป็นปัญหาที่พบได้บ่อยและเกิดขึ้นได้กับทุกคน โดยพยาธิสภาพของอาการนี้สามารถเกิดขึ้นได้ตั้งแต่ หูชั้นนอก หูชั้นกลาง ไปจนถึงหูชั้นในหูชั้นใน ส่วนที่ฝังอยู่ในฐานกะโหลกที่ต่อมาจากหูชั้นกลาง ซึ่งหูชั้นในมีทั้งระบบการได้ยินและระบบการทรงตัว

องค์ประกอบของหู 

  • หูชั้นนอก เริ่มตั้งแต่ใบหู รูหู ไปจนถึงแก้วหู
  • หูชั้นกลาง พื้นที่หลังแก้วหูจะมีช่องว่างและ ท่อปรับอากาศ (Eustachian Tube) ที่เชื่อมไปเปิดที่หลังโพรงจมูก ภายในมีกระดูกค้อน ทั่ง และโกลน ซึ่งต่อจากแก้วหูทำหน้าที่ขยายสัญญาณเสียงส่งต่อไปยังหูชั้นใน
  • หูชั้นใน ส่วนที่ฝังอยู่ในฐานกะโหลก ต่อมาจากหูชั้นกลาง ซึ่งเป็นศูนย์รวมของทั้ง ระบบการได้ยิน และ ระบบการทรงตัว

สาเหตุอาการหูอื้อ ที่พบบ่อย

  1. ขี้หูอุดตัน สามารถให้เพื่อนช่วยส่องไฟเข้าไปดูในช่องหูทั้ง 2 ข้างเปรียบเทียบกันถ้ามีขี้หูจะเห็นเป็นสีดำ/เหลือง แต่ถ้ามองเข้าไปลึกไม่มีขี้หูจะเห็นแก้วหูเป็นสีขาววาวสะท้อนแสง การแก้ไขใช้ยาละลายขี้หูเพื่อให้ขี้หูเหลวอ่อนไหลออกมา หรือพบแพทย์เฉพาะทางเลือกใช้อุปกรณ์ในการทำความสะอาดหู
  2. ช่องหูอักเสบ รูหูบวมทำให้หูอื้อจะมีอาการปวดร่วมด้วย กดรอบหูจะเจ็บปวด ตรวจพบมีช่องหูบวมแคบลง แก้ไขโดยแพทย์เป็นผู้พิจารณาใช้ยาหรือร่วมกับทำความสะอาดหูถ้าช่องหูบวมมากอาจต้องใส่สำลีเพื่อให้หยอดยาเข้าไปถึงบริเวณที่อักเสบได้
  3. แก้วหูอักเสบ หูชั้นกลางอักเสบ  หูจะอื้อ มีอาการปวดลึกๆอาจมีหนองไหลออกมาร่วมด้วย ตรวจช่องหูจะปกติแต่แก้วหูจะบวมแดงหรือพองน้ำ อาจพบมีรอยรั่วหรือมีหนองไหลออกมาจากหูชั้นกลาง แก้ไขโดยแพทย์พิจารณาใช้ยาและทำความสะอาดหูหากมีขี้หู หนอง เนื้อตาย
  4. ท่อปรับแรงดันอากาศ (Eustachian tube) อักเสบ  ตรวจช่องหูแก้วหูจะดูปกติหรือแก้วหูอาจยุบตัวลง อาจปวดอึดอัดเล็กน้อย หูอื้อเป็นบางครั้ง เคลียร์แรงดันในหูชั้นกลางแล้วหายเป็นช่วงๆ ถ้าเป็นซ้ำบ่อยๆหรือนานแพทย์จะพิจารณาตรวจดูในจมูกและหลังโพรงจมูกเพื่อแยกจากการมีก้อนเนื้องอกขวางทางเปิดท่อปรับอากาศที่อยู่หลังโพรงจมูก การรักษาเป็นการพิจารณาใช้ยาโดยแพทย์ร่วมกับสอนผู้ป่วยฝึกการปรับแรงดันหูด้วยวิธีต่างๆ
  5. การบาดเจ็บต่อช่องหูแก้วหูหรือกระดูกค้อน ทั่ง  โกลน ที่อยู่ในหูชั้นกลาง สาเหตุในข้อนี้มักมีประวัติอุบัติเหตุต่างๆ แพทย์จะตรวจร่างกายร่วมกับพิจารณาใช้เครื่องมือหรืออุปกรณ์พิเศษอื่นๆรวมทั้งภาพทางรังสี การแก้ไขพิจารณาตามสาเหตุที่ตรวจพบว่าผิดปกติ
  6. หูชั้นในเสื่อมฉับพลัน ข้อนี้สำคัญมาก สามารถแยกจากหูอื้อด้วยตัวเองเบื้องต้นโดยใช้วิธีการที่เรียกว่า Humm sign ถ้าหูชั้นในเสื่อมการได้ยินเสียงที่กระทบฟันจะไปข้างที่ดีกว่าแต่ถ้าเป็นหูอื้อจากสาเหตุก่อนหน้านี้จะมีเสียงสะเทือนจากฟันไปข้างที่มีอาการอื้อ

การดูแลและรับมือเบื้องต้นเมื่อมีอาการ "หูอื้อฉับพลัน"

  1. ไม่แคะ ปั่นหู หรือนำน้ำหยอดใส่หู
  2. ปรับแรงดันหูชั้นกลางด้วยตัวเองอย่างถูกวิธี โดยการปิดจมูก ปิดปาก กลืนน้ำลาย หรือเป่าลมออกทางจมูกเบาๆ ให้เกิดเสียงดัง กรึก ในหูเพื่อช่วยเปิดท่อปรับแรงดัน
  3. ทดสอบอาการเบื้องต้นด้วยการทำ Humm sign เม้มปาก กัดฟัน และกระแทกเสียง ฮึม ในลำคอ สังเกตว่าเสียงจากฟันสะเทือนไปหูทั้ง 2 ข้าง เท่ากันหรือไม่ หากเสียงวิ่งไปข้างที่หูอื้อ มักเกิดจากระบบนำเสียงบกพร่อง แต่ถ้าเสียงวิ่งไปข้างที่ดี อาจเป็นความผิดปกติของหูชั้นใน ควรรีบพบแพทย์ทันที
  4. ให้คนรอบข้างช่วยตรวจเช็กหูเบื้องต้น หากทดสอบด้วยตัวเองแล้วยังไม่แน่ใจ สามารถให้คนใกล้ชิดช่วยส่องไฟดูภายรูหู โดยส่องเทียบกัน 2 ข้าง เพื่อสังเกตว่ามีขี้หูอุดตัน หรือสิ่งแปลกปลอมตกค้างในภายในช่องหูหรือไม่ 
  5. หากไม่พบสาเหตุที่แท้จริงแนะนำให้รีบพบแพทย์

           หากมีอาการหูอื้อเกิดขึ้นอย่างฉับพลัน ช่วง 72 ชั่วโมงแรก ควรรีบหาสาเหตุและได้รับการตรวจรักษาโดยเร็ว โดยเฉพาะหากเกิดจากภาวะ ประสาทหูเสื่อมฉับพลัน การได้รับการรักษาอย่างทันท่วงทีภายใน 72 ชั่วโมงแรก หรืออย่างช้าที่สุดไม่เกิน 2 สัปดาห์ จะเป็นช่วงเวลาที่มีโอกาสในการฟื้นฟูและกู้คืนการได้ยินให้กลับมาเป็นปกติ

Author Profile

นพ.ดารงณ์ จีรปัญญากูล

นพ.ดารงณ์ จีรปัญญากูล

แผนกหู คอ จมูก

PatRangsit Hospital

Share this article

Other recommended articles

แผนกส่องกล้องทางเดินอาหาร
คู่มือเตรียมพร้อมก่อนส่องกล้องทางเดินอาหาร
คู่มือเตรียมพร้อมก่อนส่องกล้องทางเดินอาหารโรคระบบทางเดินอาหารและมะเร็งลำไส้ เป็นโรคที่มักแฝงตัวมาอย่างเงียบๆ หลายครั้งไม่แสดงอาการในระยะเริ่มต้น การตรวจคัดกรองตั้งแต่เริ่มต้น เป็นหัวใจสำคัญในการป้องกันและหาสาเหตุของโรคได้อย่างทันท่วงทีการส่องกล้องทางเดินอาหาร เป็นวิธีทางการแพทย์ที่ช่วยในการวินิจฉัยสามารถแบ่งออกเป็น 2 รูปแบบ คือการส่องกล้องกระเพาะอาหาร เป็นการตรวจดูหลอดอาหาร กระเพาะอาหาร และลำไส้เล็กส่วนต้น เพื่อหาสาเหตุอาการของโรคกระเพาะ กรดไหลย้อน ปวดท้องเรื้อรัง เป็นต้นส่องกล้องลำไส้ใหญ่ ตรวจเพื่อหาความผิดปกติของผนังลำไส้ จากอาการท้องผูกเรื้อรัง ท้องเสียเรื้อรัง ถ่ายเป็นเลือดการเตรียมตัวก่อนการส่องกล้องก่อนเข้ารับการตรวจส่องกล้องทางเดินอาหาร จำเป็นที่จะต้องมีการเตรียมตัวตามคำแนะนำอย่างถูกต้อง ดังนี้7 วันก่อนตรวจ ให้งดยาละลายลิ่มเลือด และงดยาต้านการแข็งตัวของเลือด ตามที่แพทย์แนะนำ3 วันก่อนตรวจ แนะนำให้งดรับประทานผัก ผลไม้ทุกชนิด และธัญพืช ซึ่งอาหารที่สามารถรับประทานได้คือ อาหารที่ย่อยง่าย ข้าวสวย ข้าวต้ม ไข่ ปลา เต้าหู้2 วันก่อนตรวจ งดรับประทานผัก ผลไม้ทุกชนิด ธัญพืช ให้รับประทานอาหารอ่อนที่ย่อยง่าย เช่น ข้าวต้น โจ๊ก ไข่ ปลา เต้าหู เป็นต้น1 วันก่อนตรวจ แนะนำให้รับประทานเฉพาะอาหารเหลว เช่น ซุปใส งดรับประทานผัก ผลไม้ทุกชนิด รวมไปถึงอาหารและน้ำที่มีสีแดงหรือดำก่อนเข้ารับการส่องกล้อง งดอาหารและเครื่องดื่ม 6-8 ชั่วโมง สามารถรับประทานยารักษาโรคความดันโลหิตได้ ยกเว้น ยารักษาโรคเบาหวานการเตรียมลำไส้สำหรับการส่องกล้องการเตรียมลำไส้ที่ดี มีผลต่อประสิทธิภาพในการส่องกล้องหากเตรียมลำไส้ให้สะอาด แพทย์จะมองเห็นลำไส้ได้อย่างชัดเจน หารอยโรค หรือตัดติ่งเนื้อเล็กๆ ได้อย่างแม่นยำ ในทางกลับกันหากมีกากอาหารหรืออุจจาระตกค้าง จะบดบังการมองเห็นและลดประสิทธิภาพในการตรวจลงความพร้อมจากสีอุจจาระเหมาะสมพร้อมส่องกล้อง สีอุจจาระจะมีลักษณะสีส้มใส่ หรือ สีเหลืองใส ไม่มีตะกอนไม่เหมาะสม ยังไม่พร้อมส่องกล้อง อุจจาระเป็นสีเหลืองเข้ม หรือ สีน้ำตาลเข้ม มีตะกอนมาก ควรรีบแจ้งเจ้าหน้าที่หรือแพทย์ความผิดปกติ ที่ควรกลับมาพบแแพทย์    เนื่องจากการส่องกล้องเป็นหัตถการที่มีความเสี่ยงในการเกิดภาวะไม่พึงประสงค์ แนะนำให้ผู้ป่วยและญาติสังเกจอาการที่ควรกลับมาพบแพทย์ เช่น มีอาการปวดท้องรุนแรง มีเลือดออกที่ทางเดินอาหารปริมาณมาก ร่วมกับอาการหน้ามืดเวียนศ๊รษะผู้ที่ควรได้รับการตรวจอายุมากกว่า 45 ปี โดยไม่มีอาการมีประวัติคนในครอบครัวสายตรงเป็นมะเร็งลำไส้ใหญ่ถ่ายเป็นเลือด ปวดท้องเรื้อรังไม่ทราบสาเหตุมีอาการท้องผูกสลับท้องเสีย ถ่ายเป็นก้อนเล็กลงมีภาวะซีดโดยไม่ทราบสาเหตุเคยคลำได้ก้อนที่ทวารหรือทางหน้าท้องการส่องกล้องทางเดินอาหารไม่ใช่เรื่องน่ากลัว การเตรียมตัวอย่างถูกต้องตามขึ้นตอน เป็นหัวใจสำคัญที่จะช่วยให้แพทย์ตรวจพบรอยโรคได้อย่างถูกต้อง หากอยู่ในกลุ่มเสี่ยงหรือมีอาการผิดปกติ ควรรีบปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเพื่อเข้ารับการตรวจคัดกรองตั้งแต่เริ่มต้น
นพ.ปุณภณ วรานพหิรัญ
Read details
แผนกศัลยกรรมกระดูกและข้อ
ปวดเข่าเรื้อรัง สัญญาณเตือนข้อเข่าเสื่อม
ปวดเข่าเรื้อรัง สัญญาณเตือนข้อเข่าเสื่อม            อาการปวดเข่า เวลาตื่นเช้าจะมีความรู้สึกปวดเข่า ตึงเข่า ขยับยาก หรือเวลาเดินขึ้น-ลงบันได แล้วมีเสียงกรอบแกรบบริเวณข้อ พฤติกรรมเหล่านี้อาจไม่ใช่อาการเมื่อยล้าปกติ แต่อาจเป็นสัญญาณเตือนของ “ภาวะข้อเข่าเสื่อมไ หรือ “โรคเข่าเสื่อม” ที่กำลังรบกวนในการใช้ชีวิตประจำวันโรคเข่าเสื่อม คืออะไร           ภาวะข้อเข่าเสื่อม (Knee Osteoarthritis) คือ ความเสื่อมสภาพของข้อเข่าที่เกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป โดยมีการทำลายกระดูกอ่อนผิวข้อ (Articular Cartilage) ส่งผลให้โครงสร้างภายในข้อเข่าเกิดการสึกหรอ นอกจากนี้ยังทำให้คุณภาพและปริมาณของ “น้ำไขข้อ” ลดลง ทำให้ประสิทธิภาพในการลดแรงกระแทกและคุณสมบัติการหล่อลื่นตามธรรมชาติลดน้อยลง โรคนี้พบได้บ่อยที่สุดในกลุ่มผู้สูงอายุ แต่ผู้ที่มีน้ำหนักตัวเกินหรือใช้งานข้อเข่าหนักก็มีความเสี่ยงเช่นกันอาการเตือนภาวะข้อเข่าเสื่อมปวดข้อเข่าเวลารับน้ำหนัก มีอาการปวดบริเวณข้อเข่าขณะอยู่ในท่างอเข่า ขณะที่มีการลงน้ำหนักที่เข่า ในลักษณะยืนนิ่งขณะเดินหรือขณะลงบันไดข้อเข่าตึงขยับยาก รู้สึกว่าข้อเข่าตึงหรือขยับเข่า งอเหยียดได้ยาก (Morning stiffnes) พบบ่อยในตอนเช้าหรือหลังตื่นนอน โดยมีอาการไม่นานเกิน 30 นาทีมีเสียงกรอบแกรบในข้อ รู้สึกหรือได้ยินเสียงครืดคราดภายในข้อเข่าขณะเคลื่อนไหวข้อเข่าบวมโต เข่าดูมีขนาดใหญ่ขึ้น อาจมีอาการปวดร่วมด้วยการดูแลตนเองพื้นฐานในโรคข้อเข่าเสื่อมหลีกเลี่ยงการนั่งหรือทำกิจรรมบนพื้น เช่น การนั่งยอง ๆ นั่งพับเพียบ นั่งขัดสมาธิหากจำเป็นควรมีเก้าอี้นั่งหลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ต้องเดินนาน วิ่งยกของหนักหลีกเลี่ยงกีฬาที่ต้องมีการกระแทก กดทับข้อเข่า หรือกระโดด เปลี่ยนเป็นการออกกำลังกายภายในน้ำ เช่น แอโรบิกในน้ำ วิ่ง เดินเร็วบนน้ำ หรือปั่นจักรยานแทนหมั่นออกกำลังกาย บริหารเอ็นและกล้ามเนื้อรอบข้อเข่าอย่างสม่ำเสมอเป็นประจำทุกวัน เพื่อชะลอการเสียดสี เสื่อม และสึกหรอของโครงสร้างข้อเข่าควบคุมน้ำหนักตัวเพื่อลดการกดทับของข้อเข่าประคบร้อนและประคบเย็นที่ข้อเข่า เวลาที่มีอาการปวดได้ ไม่แนะนำให้นวด บีบเค้นในบริเวณที่ปวดการประคบร้อนหรือเย็น ให้พิจารณาปฎิบัติดังนี้ประคบร้อนเมื่อกล้ามเนื้อตึงเกร็งหรือต้องการให้เกิดการคลายตัวของกล้ามเนื้อทำก่อน หรือ หลังกายบริหาร 15-20 นาที/ครั้งประคบเย็นเมื่อมีอาการอักเสบเพิ่มขึ้นทราบได้จากการปวดเพิ่ม ผิวแดง ข้อเข่าร้อนวูบวาบทำหลังกายบริหารเมื่อปวดเพิ่ม 10-15 นาที/ครั้ง           เมื่อประคบเย็นเสร็จ หากตึงมากขึ้น ผู้ป่วยสามารถประคบอุ่นต่อได้ทันทีโดยไม่ต้องรอให้ผิวหายเย็นควรรับประทานยาที่แพทย์จ่ายร่วมด้วยเมื่อมีอาการปวดมากขึ้น           ภาวะข้อเข่าเสื่อม แม้จะไม่สามารถรักษาให้หายได้แต่สามารถชะลอความเสื่อม และบรรเทาอาการได้ ด้วยการปรับพฤติกรรม ปรึกษาแพทย์เพื่อรับยาลดอาการปวดอย่างเหมาะสมเมื่อมีอาการ เพื่อให้คุณกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมั่นใจ
นพ.สลักธรรม โตจิราการ
Read details
แผนกผิวหนัง
รู้จัก Ulthera นวัตกรรมยกระชับผิว ทำงานอย่างไร?
รู้จัก Ulthera นวัตกรรมยกระชับผิว ทำงานอย่างไร?                เมื่ออายุเพิ่มมากขึ้น โครงสร้างผิวจะเริ่มเปลี่ยนแปลงตามไปด้วย โดยเฉพาะการสูญเสียความยืดหยุ่น ความแน่นฟู และความกระชับ ซึ่งเกิดจากการเสื่อมสภาพของคอลลาเจนในชั้นใต้ไขมัน หรือเรียกว่าชั้น SMAS                 ในปัจจุบัน มีนวัตกรรมการยกกระชับผิวโดยไม่ต้องผ่าตัดที่ได้รับความนิยม คือ Ulthera เทคโนโลยีคลื่นเสียงความถี่สูง เพื่อกระตุ้นกระบวนการสร้างคอลลาเจนใหม่ตามธรรมชาติUlthera คืออะไร?                 Ulthera เป็นนวัตกรรมยกกระชับผิวที่ใช้คลื่นเสียงอัลตราซาวน์ความถี่สูงแบบเจาะจง ส่งผ่านพลังงานจำนวนมากตรงเข้าสู่ผิวหนังในชั้น SMAS ชั้นผิวระดับลึก พร้อมหน้าจอแสดงภาพชั้นผิวแบบเรียลไทม์ขณะทำ ช่วยในการยกกระชับผิว ลดริ้วรอย โดยไม่ต้องผ่าตัด และไม่ต้องพักฟื้นการทำงานของเครื่อง Ulthera               Ulthera จะปล่อยพลังงานลงลึกใต้ชั้นผิวเป็นจุดความร้อนขนาดเล็ก โดยไม่ทำลายผิวชั้นนอก และเปลี่ยนเป็นพลังงานความร้อนระดับ 60-70 องศาเซลเซียส ซึ่งเป็นระดับอุณหภูมิที่มีความเหมาะสมในการกระตุ้นการหดตัวของเนื้อเยื่อและการสร้างคอลลาเจนใหม่ เครื่อง Ulthera สามารถส่งพลังงานลงลึกได้ 3 ระดับ เพื่อดูแลปัญหาผิวในชั้นที่แตกต่างกัน ดังนี้ระดับ 4.5 มิลลิเมตร ส่งพลังงานถึงชั้นฐานรองรับโครงสร้างใบหน้า SMAS ช่วยให้เนื้อเยื่อเกิดการหดตัว และยกกระชับบริเวณกรอบหน้าระดับ 3.0 มิลลิเมตร ชั้นไขมันใต้ผิว กระตุ้นกระบวนการการสร้างคอลลาเจนระดับ 1.5 มิลลิเมตร ลงลึกชั้นหนังแท้ส่วนบน ช่วยดูแลปัญหาริ้วรอยตื้นๆ และปรับสภาพผิวให้เรียบเนียนสม่ำเสมอUlthera เจ็บไหม? มีผลข้างเคียงอะไรบ้างที่ควรรู้ก่อนทำ               การทำ Ulthera หัตถการที่ช่วยในการดูแลผิวจากการใช้พลังงานคลื่นเสียงโดยไม่ต้องผ่าตัด มีข้อควรรู้และอาการข้างเคียงที่อาจเกิดขึ้นได้ ดังนี้ความรู้สึกขณะทำ อาจมีความรู้สึกอุ่นๆ หรือจี๊ดๆ บริเวณใกล้ชั้นกระดูก เช่น โหนกแก้ม หรือกรอบหน้ารอยแดงชั่วคราว อาจมีรอยแดงเล็กน้อยหลังทำ ซึ่งจะค่อย ๆ หายไปเองภายใน 1-2 ชั่วโมงอาการบวมตึง บางรายมีอาการบวมตึงบริเวณใบหน้า ช่วงกรอบหน้าหรือแก้ม จะค่อยๆ ดีขึ้นภายใน 2-3 วัน หรือประมาณ 1 สัปดาห์ข้อแนะนำก่อนเข้ารับบริการควรแจ้งประวัติสุขภาพ โรคประจำตัว และประวัติการแพ้ยา ให้แพทย์ได้ทราบก่อนเสมอผู้ที่มีแผลเปิด ติดเชื้อบริเวณใบหน้า มีการใส่อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ หรือโลหะในร่างกาย ต้องได้รับการประเมินจากแพทย์อย่างละเอียดก่อนเข้ารับบริการ              Ulthera ถือเป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการดูแลยกกระชับผิวหน้า ด้วยกลไกพลังงานคลื่นเสียงความถี่สูงลงลึก กระตุ้นการสร้างคอลลาเจนใหม่ตามธรรมชาติ ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับสภาพผิว ปัญหาผิวเฉพาะบุคคล และการประเมินของแพทย์ ก่อนเข้ารับการรักษาควรปรึกษาแพทย์เฉพาะทาง เพื่อวางแผนการรักษาที่เหมาะสม
พญ.ดารวรรณ สววิบูลย์
Read details